Szkółkarstwo - strona g��wna  
       
 

Zapraszamy na nasze portale:

ogrodinfo.pl

ogrodinfo.pl

 

Szukaj: w roku:

JAK CZYŚCIĆ PIEŃKI PRZY PRODUKCJI DRZEWEK KNIP-BOOM?

prof. dr Andrzej Sadowski

Numer archiwalny: 02/2005


Drzewka dwuletnie cieszą się coraz większym zainteresowaniem sadowników. Na szczególną uwagę zasługują te typu knip-boom, to jest z odnowionym przewodnikiem, wyprowadzanym po ścięciu "na pieniek" (po holendersku — knip) jednorocznego okulantu lub pędu szlachetnego ze szczepienia. Drzewka takie zapewniają uzyskanie plonu handlowego już w drugim roku po posadzeniu, umiarkowanie ros­ną i są łatwe do formowania w sadzie.


Od razu jeden czy więcej pędów?

W produkcji drzewek typu knip-boom niektóre szczegóły wymagają sprecyzowania. Jednym z nich jest sposób postępowania po ścięciu pędu szlachetnego "na pieniek"*. Należy wtedy wyprowadzić nowy przewodnik, który — po osiągnięciu długości 25–30 cm — traktuje się regulatorami wzrostu stymulującymi wyrastanie pędów syleptycznych. Z pieńka wyrasta jednak wiele pędów, z których tylko jeden ma być nowym przewodnikiem (fot.). Powstaje pytanie — czy pozostałe, zbędne pędy należy od razu usuwać, czy też pozostawić je na jakiś czas. Za pierwszym rozwiązaniem przemawia usuwanie konkurentów pędu przeznaczonego na przewodnik. Z drugiej strony, powstaje obawa, że całkowite ogołocenie pieńka zanim pęd przeznaczony na przewodnik rozwinie się dostatecznie, pozbawi drzewko dopływu asymilatów przy chwilowym skąpym ulistnieniu. Dlatego można zostawiać część "zbytecznych" pędów, aby odżywiały drzewa, dopóki nowy przewodnik dostatecznie się nie wykształci.

 
Z przyciętego "na pieniek" pędu szlachetnego wyrasta wiele pędów,
z których tylko jeden ma być nowym przewodnikiem

W celu sprawdzenia, który sposób czyszczenia pieńków jest właściwy, przeprowadzono doświadczenia w szkółce SGGW w Wilanowie, gdzie oceniano okulanty ścinane "na pieniek" wiosną trzeciego roku szkółki. W 2002 r. próby przeprowadzono na jabłoniach odmiany 'Sampion' na podkładce 'M.9', a w 2003 r. na okulantach odmiany 'Rubin' rosnących na podkładce 'P 59'. Okulanty ścinano na wysokości około 70 cm. Pieńki czyszczono różnymi metodami.

Trzy sposoby czyszczenia

  • Częściowe. Usuwano w tym przypadku wszystkie odrosty z pieńka do wysokości około 40 cm oraz 2 lub 3 odrosty konkurujące z pędem wybranym na nowy przewodnik. W trakcie korekty przeprowadzanej po upływie 10–12 dni dodatkowo usuwano pojawiające się odrosty na pieńku. Wszystkie zbędne odrosty usuwano na 2 lub 3 dni przed opryskiwaniem nowego przewodnika Arbolinem 036 SL.
  • Częściowe + uszczykiwanie. Postępowano tutaj, jak w sposobie pierwszym, ale dodatkowo pędy pozostawione na pieńku uszczykiwano i w trakcie korekty usuwano także nowe odrosty pojawiające się na uszczkniętych pędach.
  • Całkowite. Usuwano tutaj wszystkie odros­ty "na czysto" — zarówno w czasie pierwszego czyszczenia pieńków, jak i w czasie korekty.

Odnowione przewodniki opryskiwano Arbolinem 036 SL w stężeniu 25 ml/l, z dodatkiem Adprosu 850 SL (5 ml/l), gdy pędy osiągnęły długość 20–35 cm. Zabieg ten przeprowadzono w 2002 roku 28 maja, a w 2003 roku 30 maja.

Najbardziej efektywna metoda

Zgodnie z oczekiwaniami, najmniej pracochłonne było czyszczenie pieńków od razu "na czysto" (3. sposób). Najwięcej czasu wymagało stopniowe czyszczenie, z dodatkowym uszczykiwaniem pędów czasowo pozostawianych na pieńku (tab. 1).

Tabela 1. Czas zużyty na czyszczenie pieżnymi sposobami (na 100 drzewek)

Pomiary odrostu stanowiącego odnowiony przewodnik wykazały, że czasowe pozostawienie odżywiających dodatkowych pędów na pieńku miało niewielki wpływ na rozwój przewodnika (tab. 2). Przy czyszczeniu "na czysto" był on przed zastosowaniem Arbolinu 036 SL tylko nieznacznie krótszy. Różnica w długości, w porównaniu z pozostałymi sposobami czyszczenia pieńka, była istotna tylko na odmianie 'Rubin' w 2003 roku. Nieco krótszy odrost nie stanowi jednak poważnego problemu. Można zaczekać kilka dni, aby nowy przewodnik osiągnął długość właściwą do zabiegu stymulacji rozgałęziania.

Tabela 2. Wymiary drzewek typu knip-boom, których pieły czyszczone w różny sposób

* przed zastosowaniem Arbolinu 036 SL

Ostatecznie drzewka, na których czyszczono pieńki różnymi sposobami, osiągnęły bardzo podobne rozmiary (tab. 2). Nie stwierdzono również istotnych różnic w liczbie lub długości pędów bocznych (tab. 3). Odnotowano jedynie ogólnie słabsze krzewienie się drzewek odmiany 'Rubin' na podkładce 'P 59'. Wykształciły one mniejszą liczbę i krótsze pędy boczne niż drzewka odmiany 'Sampion' na 'M.9'. Było to zapewne związane ze słabszym z natury krzewieniem się jabłoni 'Rubin'.

Tabela 3. Pędy boczne na drzewkach typu knip-boom, których pieły czyszczone
w różny sposób

Uzyskane wyniki wskazują, że nie ma potrzeby czasowego pozostawiania dodatkowych, odżywiających pędów, odrastających z okulantu ściętego na pieniek. Można od razu faworyzować jeden pęd wybrany na nowy przewodnik i usuwać pozostałe odrosty konsekwentnie "na czysto". Sposób ten jest mniej pracochłonny i prostszy niż pozostałe. Takie czyszczenie pieńków może być wykonane przez mało wykwalifikowanego pracownika.

Przy każdym sposobie czyszczenia pieńków ważny jest wybór odpowiedniego pędu na odnowiony przewodnik. Wybierać należy pęd najsilniejszy, a nie zawsze jest nim jednak pęd rozwijający się z najwyższego oczka.

* Celowo używamy określenia "cięcie na pieniek", ponieważ dotychczas często stosowane sformułowanie "cięcie na czop" jest mylące. Holenderskie słowo "knip" przetłumaczono jako "czop", tymczasem w polskim szkółkarstwie czopem zawsze nazywało się część podkładki pozostawioną po przycięciu jej nad oczkiem szlachetnym, wiosną 2. roku szkółki. Termin "pieniek" jest uzasadniony, gdyż ta część pędu szlachetnego tworzy następnie pień drzewa.


powrót

 

Hasło Ogrodnicze| plantpress.pl | kontakt | polityka prywatności
  © 1998-2018 Plantpress Sp. z o.o.
 

NOTA PRAWNA

Materiały umieszczone na portalu www.szkolkarstwo.pl objęte są ochroną wynikającą z ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, a właścicielem ich autorskich praw majątkowych jest Plantpress sp. z o.o z siedzibą w Krakowie.

Plantpress sp. z o.o z siedzibą w Krakowie zastrzega w rozumieniu art. 25 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, iż dalsze rozpowszechnianie aktualnych artykułów opublikowanych na portalu www.szkolkarstwo.pl jest zabronione niezależnie od celu w jakim rozpowszechnienie miałoby nastąpić, lub użytego środka przekazu.