• 12-636-18-51
  • wydawnictwo@plantpress.pl
ogrodinfo.pl
sad24.pl
warzywa.pl

Szkółkarstwo 02/2005

Przystępując do napisania tego artykułu przejrzałem czasopisma ogrodnicze z ostatnich lat. Nie znalazłem w nich informacji o uprawie orzecha włoskiego. A szkoda, bo jest to gatunek sadowniczy, którym warto się bliżej zainteresować i to z kilku powodów. W wielu podręcznikach przy opisie orzecha włoskiego nie podano dla tego gatunku doboru odmian, który przecież w 1991 r. został ustalony dla naszego kraju. Postaram się więc przybliżyć wartościowe odmiany i korzyści płynące z uprawy tego orzecha.
Więcej »
Drzewka dwuletnie cieszą się coraz większym zainteresowaniem sadowników. Na szczególną uwagę zasługują te typu knip-boom, to jest z odnowionym przewodnikiem, wyprowadzanym po ścięciu "na pieniek" (po holendersku — knip) jednorocznego okulantu lub pędu szlachetnego ze szczepienia. Drzewka takie zapewniają uzyskanie plonu handlowego już w drugim roku po posadzeniu, umiarkowanie ros­ną i są łatwe do formowania w sadzie.
Więcej »
W zależności od gatunku drzew owocowych, różne będzie zapotrzebowanie na podkładki produkowane z nasion. W przypadku jabłoni siewki nie mają już praktycznego znaczenia w polskim szkółkarstwie. Jeśli chodzi o grusze, mimo coraz większej roli, jaką odgrywają różne typy pigwy, siewki gruszy nadal będą zajmowały ważną pozycję — ich udział w produkcji drzewek tego gatunku wynosi 75%. W grupie pestkowych siewki są i będą podstawowymi podkładkami. Rozważając produkcję podkładek generatywnych drzew owocowych, trzeba wziąć pod uwagę przy planowaniu zapotrzebowania na nasiona fakt, że w warunkach polowych zaledwie co trzecie nasiono gwarantuje uzyskanie siewki. Tak więc do tego celu trzeba zapewnić odpowiednio zwielokrotnioną ich liczbę. Muszę także uprzedzić, że przedstawione poniżej dane są tylko szacunkowe, ale mogą być pomocne przy planowaniu i zakładaniu sadów nasiennych. Chodzi o to, aby wyrobić sobie opinię co do ilości drzew owocowych na pokrycie potrzeb krajowych, aby nie utrzymywać zbędnych połaci sadów przeznaczonych do produkcji nasion, których później nikt nie kupi. Prawdopodobnie rzeczywistość będzie na bieżąco korygowała przedstawione prognozy.
Więcej »
W pierwszej części artykułu ("Szkółkarstwo" 1/2005) przedstawiłam historię hodowli i uprawy odmian jabłoni oraz sposoby ich gromadzenia i zachowania w Polsce. Wymieniłam także 45 odmian jabłoni powszechnie uprawianych przed II wojną. W praktyce spotykało się ich dużo więcej, choćby takie, jak: 'Gloria Mundi', 'Szlachetne Czerwone', 'Dobry Kmiotek', 'Montwiłłówka', 'Cukrówka Litewska', 'Filippa', cała gama renet, złotek, gołąbków i kalwil. Nie sposób wymienić i opisać ich wszystkich. Dlatego, opierając się na swoim doświadczeniu w pracy z odmianami jabłoni, wybrałam z nich 28, które mogę polecić do uprawy w sadach przydomowych, bez specjalnej ochrony przed chorobami. Rodzą one także smaczne owoce do spożycia w stanie świeżym lub po przetworzeniu.
Więcej »
Ryszard Piątek (fot. 1) z Zawady koło Olkusza zajmuje się uprawą winorośli od ponad 30 lat. W niewielkim, kilkudziesięcioarowym gospodarstwie udało mu się w tym czasie zgromadzić kilkaset odmian winorośli. Pierwsze sadzonki otrzymał ze stacji doświadczalnej ISK w Świerklańcu. Już w latach siedemdziesiątych z tego ośrodka sprowadził takie odmiany, jak 'Alden' czy 'Bianca', które obecnie znów cieszą się zainteresowaniem osób decydujących się na uprawę winorośli. W gospodarstwie produkcja szkółkarska jest niewielka, a liczba sprzedawanych krzewów mieści się w granicach 6–7 tysięcy sztuk rocznie (fot. 2). Cały czas jednak sprowadzane są nowe odmiany winorośli — w większości mieszańce — z ważniejszych światowych ośrodków zajmujących się hodowlą tego gatunku.
Więcej »

W poprzednich częściach cyklu Autorka przedstawiła szkodniki truskawek ("Szkółkarstwo" 6/04) oraz porzeczek ("Szkółkarstwo" 1/05). W artykułach podała również metody zwalczania tych szkodników, a także zasady dyskwalifikacji plantacji matecznych (red.).

Więcej »
W 2004 roku Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa objęła urzędową oceną 1033,8 ha upraw szkółkarskich w 831 gospodarstwach szkółkarskich. Dla porównania w 2003 roku produkcję szkółkarską oceniano na powierzchni 1067,5 ha, u 1035 producentów. Dla większości gatunków w 2004 r. odnotowano nieznaczny spadek ilości zakwalifikowanego materiału szkółkarskiego. W przypadku drzewek gruszy, wiśni oraz sadzonek truskawek ilości zakwalifikowanego materiału szkółkarskiego — co należy podkreślić — znacznie wzrosły. Szczegółowe wyniki oceny przedstawia tabela 1.
Więcej »
Jednym z najważniejszych punktów tegorocznego spotkania członków Stowarzyszenia Producentów Wysokiej Jakości Materiału Szkółkarskiego w Wiśle (30.02.–1.03.) było walne zgromadzenie, na którym ustalono nowy statut, ale już z nową nazwą organizacji — Stowarzyszenie Polskich Szkółkarzy (SPS). Zmiana nazwy ma charakter marketingowy, podstawowe założenia, a więc dostępność dla krajowych odbiorców materiału najwyższej jakości i nowych odmian, nie zmieniają się. Gdy słucha się informacji udzielanych przez członków SPS, wydaje się, że dostępnych dla nich (i ich klientów) nowych i atrakcyjnych odmian różnych gatunków sadowniczych będzie przybywać. Walnemu zgromadzeniu towarzyszyły wykłady, które dotyczyły m.in. bieżących przepisów związanych z działalnością szkółkarzy.

Więcej »
Wyłączne prawo do odmian roślin (ochrona prawna odmian) jest swoistą formą ochrony własności intelektualnej stosowaną w hodowli roślin. Daje ono hodowcom możliwość zarobkowego korzystania (opłaty licencyjne) z wytwarzanych przez nich odmian roślin uprawnych i jednocześnie stanowi podstawę do odtwarzania nakładów ponoszonych na prowadzenie działalności hodowlanej.

Więcej »
Polskie Stowarzyszenie Centrów Ogrodniczych w swojej ponadsześcioletniej działalności niejednokrotnie — w tej lub innej formie — próbowało nawiązać bliższą współpracę ze Związkiem Szkółkarzy Polskich. Przeszło dwa lata temu zapisaliśmy się "do szkółkarzy" na prawach członka wspierającego (handel wspiera produkcję?). Ale we wspólnych inicjatywach nie posunęliśmy się ani o krok. A tyle jest przecież takich samych tematów dla obu organizacji — aż dziwne, iż do tej pory nie zbliżyliśmy się w działaniach.
Więcej »
IPM, czyli Międzynarodowe Targi Roślin, odbyły się w tym roku 27–30 stycznia, jak zwykle — w niemieckim mieście Essen. Impreza ta, poświęcona głównie branży roślin ozdobnych, cieszy się niesłabnącym zainteresowaniem zwiedzających z całego świata, których w 2005 r. pojawiło się przeszło 60 000. Zgromadziła ponad 1350 wystawców z około 40 krajów, którzy zaprezentowali swoją ofertę w 12 halach. Większa niż kiedykolwiek w przeszłości była frekwencja wystawców z zagranicy — z pokaźnym udziałem przedstawicieli nowych państw Unii Europejskiej, w tym Polski. Notabene nasz kraj był po raz pierwszy reprezentowany w sposób widoczny — przez 15 wystawców (poprzednio zjawiało się ich najwyżej 5). Dominowały wśród nich firmy szkółkarskie, których było 9.
Więcej »
Rodzaj Abelia — po polsku abelia lub dwupłon­ka — należy do rodziny przewiertniowatych (Ca­prifoliaceae) i obejmuje około 30 gatunków krze­wów występujących głównie w Chinach, Japonii, w  Himalajach, a także w Meksyku. Większość gatunków jest ozdobna z różowych lub białych kwiatów pojawiających się w maju i czerwcu.
Więcej »

W pierwszej części artykułu ("Szkółkarstwo" 1/2005) przedstawiliśmy najlepsze — zdaniem jurorów Plantarium 2004 — nowe odmiany krzewów ozdobnych i bylin pokazane na tych targach. Tym razem prezentujemy kolejne, wybrane medalistki, których w sumie było 31 (red.).
Więcej »

W części I artykułu ("Szkółkarstwo" 1/2005) Autor przedstawił ogólne informacje na temat wierzb. Opisał także dwa krajowe gatunki z rodzaju
Salix S. alba, czyli wierzbę białą, i S. caprea, czyli wierzbe iwę — oraz ich odmiany (red.).
Więcej »
Szybko powiększa się oferta odmian wrzosu pospolitego (Calluna vulgaris), których liczbę ocenia się na dobrze ponad 1000. Poszerzają się też możliwości użycia tej krzewinki, u nas wciąż będącej przede wszystkim domeną szkółkarzy oraz twórców i miłośników ogrodów, a np. w Niemczech znanej także jako popularna roślina doniczkowa. Wszystko to sprawia, że nie brakuje nowych informacji dla producentów wrzosów.
Więcej »
Więcej »
Gospodarstwo Marii i Janusza Szewczyków (fot. 1) znajduje się w Krzywaczce, kilkanaście kilometrów pod Krakowem. Właściciele zakupili grunty pod szkółkę w 1987 roku, a pierwsze rośliny posadzili rok później. Obecnie szkółka zajmuje około 6 ha, w tym na hektarze produkowane są rośliny w kontenerach. Gospodarstwo nie jest więc duże i nie dostarcza na rynek ogromnej ilości szkółkarskiego materiału ozdobnego. Tym, co wyróżnia je spośród innych krajowych firm tego typu, jest różnorodność produkowanych roślin, zwłaszcza rzadko spotykanych rarytasów.
Więcej »
Węgierskie szkółkarstwo roślin ozdobnych — podobnie jak polskie — wyraźnie się zmieniło w ciągu ostatnich 15 lat. Upadła większość państwowych gospodarstw, powołanych głównie do produkcji drzew i krzewów na tereny zieleni. Od mniej więcej 10 lat stale natomiast przybywa szkółek prywatnych, często zakładanych przez byłych pracowników wyżej wspomnianych przedsiębiorstw. W sumie produkcja odbywa się obecnie w ponad 500 firmach, na powierzchni około 1330 ha. Większość z nich znajduje się na zachodzie kraju, na terenie Małej Niziny Węgierskiej. Próbki produktów szkółkarskich "made in Hungary" można co roku oglądać na targach ogrodniczych Hortus Hungaricus w Szigetszentmiklós pod Budapesztem, których ostatnia edycja odbyła się we wrześniu 2004 roku.
Więcej »

W poprzednim artykule z tego cyklu ("Szkółka­rstwo" 1/2005) Autorka przedstawiła ogólne zasady przechowywania ozdobnego materiału szkółkarskiego — drzew i krzewów, zrazów, sadzonek oraz siewek. Opisała także, jakie warunki powinny panować w pomieszczeniach przeznaczonych do przechowywania roślin oraz jak należy przygotować materiał, aby dobrze zniósł okres pobytu w chłodni. (red.)
Więcej »
Wśród wielu chorób stwierdzanych na roślinach wrzosowatych fytoftoroza należy do najgroźniejszych. Pojawienie się jej w szkółce czy w ogrodzie prowadzi na ogół do zamierania roślin lub drastycznego obniżenia ich wartości zdobniczej. Spośród ponad 80 gatunków z rodzaju Phytophthora stwierdzono na roślinach wrzosowatych występowanie kilkunastu. Najczęściej są to: P. citricola, P. cinnamomi, P. citrophthora, a od kilku lat również P. ramorum. Uprawa w szkółce, ogrodzie czy na działce kilku gatunków roślin wrzosowatych może prowadzić do kumulowania się tej grupy patogenów na resztkach roślin i w glebie. Stwarza to jeszcze większe zagrożenie dla poszczególnych gatunków roślin.
Więcej »
31 stycznia i 1 lutego w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa w Skierniewicach odbyła się ogólnopolska konferencja pt. "Postęp w produkcji roślin ozdobnych". Połączona była z obchodami 35. rocznicy utworzenia Działu Roślin Ozdobnych ISK. W miejscu i terminie tradycyjnym dla szkółkarskich seminariów, urządzanych przez instytut od kilku lat zimą, nie zabrakło wątków poświęconych produkcji drzew i krzewów ozdobnych. Dominowały jednak zagadnienia ogólne oraz stricte kwiaciarskie. Konferencja stała się też okazją do uroczystego wręczenia certyfikatu ISO 9001 2001 Kwiaciarskiemu Zakładowi Doświadczalnemu w Nowym Dworze, dotyczącego systemu zarządzania jakością. Jest to pierwszy tego typu certyfikat przyznany szkółce roślin ozdobnych przez Polskie Centrum Badań i Certyfikacji.
Więcej »
Więcej »
Więcej »
W poprzednich częściach z tego cyklu Autor przedstawił liczbę i strukturę agrarną polskich szkółek ("Szkółkarstwo" 3/2004), wielkość oraz wartość produkcji materiału szkółkarskiego ("Szkółka­r­stwo" 5/2004 i 1/2005), oszacowane na podstawie badań ankietowych, które przeprowadził w latach 2000–2002 (red.).
Więcej »
Więcej »